ΘΑΝΑΤΙΚΕΣ ΚΑΤΑΔΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΚΤΕΛΕΣΕΙΣ ΤΟ 2008

Το 2008, ο κόσμος κινήθηκε προς την κατάργηση της θανατικής ποινής.
Το Δεκέμβριο, η Γενική Συνέλευση του Ο.Η.Ε. υιοθέτησε με μεγάλη πλειοψηφία ένα δεύτερο
Ψήφισμα, το οποίο καλεί σε παύση της επιβολής της θανατικής ποινής, με σκοπό την
κατάργησή της. Αυτό το ψήφισμα εκφράζει τρεις δεκαετίες σταθερής προόδου προς την ολική
κατάργηση της θανατικής ποινής.

Οι εξελίξεις στον Ο.Η.Ε. έδωσαν μια καλοδεχούμενη ώθηση σε μέλη εκστρατειών σε
ολόκληρο τον κόσμο που δουλεύουν για την απαγόρευση της θανατικής ποινής. Επίσης,
διευκόλυνε κάποια μικρά, αλλά σημαντικά βήματα στο τοπικό/ περιφερειακό επίπεδο. Είναι
αξιοσημείωτο ότι η Αφρικανική Επιτροπή για τα Δικαιώματα των Ανθρώπων και των Λαών
κάλεσε τα αφρικανικά κράτη που διατηρούν τη θανατική ποινή να βάλουν μορατόριουμ στις
εκτελέσεις στην περιοχή με την προοπτική να καταργήσουν τη θανατική ποινή.

Η Ευρώπη και η Κεντρική Ασία αποτελούν σήμερα μια ζώνη σχεδόν απαλλαγμένη από τη
θανατική ποινή, μετά την κατάργηση της για όλα τα εγκλήματα και στο Ουζμπεκιστάν . Μόνο
μια χώρα μένει-η Λευκορωσία- η οποία συνεχίζει να εκτελεί.

Στην Αμερικανική ήπειρο, μόνο μια χώρα- οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής-
εξακολουθούν τις εκτελέσεις. Ωστόσο, ακόμη και οι Η.Π.Α. απομακρύνθηκαν από τη θανατική
ποινή το 2008. Αυτή τη χρονιά, καταγράφηκε στις Η.Π.Α. ο μικρότερος αριθμός εκτελέσεων
από το 1995.

Η πλειοψηφία των κρατών σήμερα απέχουν από τη χρήση της θανατικής ποινής. Επίσης, το
2008 η Διεθνής Αμνηστία κατέγραψε ότι μόνο 25 από τις 59 χώρες που διατηρούν τη
θανατική ποινή προέβησαν σε εκτελέσεις. Η πρακτική των κρατών δείχνει ότι υπάρχει μια
ολοένα αυξανόμενη διεθνής συμφωνία ότι η θανατική ποινή δεν μπορεί να συμβιβαστεί με το
σεβασμό για τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Παρά τις θετικές εξελίξεις, παραμένει ένας αριθμός ισχυρών προκλήσεων. Χώρες στην Ασία
διεξήγαγαν το 2008 περισσότερες εκτελέσεις απ' ό,τι σε όλον τον υπόλοιπο κόσμο συνολικά.
Η περιοχή με τον δεύτερο μεγαλύτερο αριθμό εκτελέσεων ήταν η Μέση Ανατολή.

Το 2008, τουλάχιστον 2,390 άνθρωποι εκτελέστηκαν σε 25 χώρες και τουλάχιστον 8864
άτομα καταδικάστηκαν σε θάνατο σε 52 χώρες σε όλον τον κόσμο.

Μερικές από τις μέθοδοι που χρησιμοποιήθηκαν το 2008 για την εκτέλεση ανθρώπων ήταν ο
αποκεφαλισμός, η ηλεκτροπληξία, u959 ο απαγχονισμός, η θανατηφόρος ένεση, ο πυροβολισμός
και ο λιθοβολισμός.

Συνεχίζοντας την τάση των προηγούμενων χρόνων, το 2008 η Κίνα, το Ιράν, η Σαουδική
Αραβία, το Πακιστάν και οι Η.Π.Α. ήταν οι 5 χώρες με το μεγαλύτερο αριθμό εκτελέσεων.
Μαζί διεξήγαγαν το 93% όλων των εκτελέσεων παγκοσμίως.

Σε μερικές χώρες, η χρήση της θανατικής ποινής παραμένει καλυμμένη από πέπλο
μυστηρίου. Στη Κίνα, τη Λευκορωσία, τη Μογγολία και τη Βόρεια Κορέα, οι εκτελέσεις
διεξήχθησαν με μυστικότητα ή αδιαφάνεια.

Όπως και τα προηγούμενα χρόνια, ένας μεγάλος αριθμός θανατικών ποινών επιβλήθηκε σε
πλαίσια δικών που δεν ανταποκρίνονται στα διεθνώς αναγνωρισμένα πρότυπα δίκαιης δίκης.
Ένας ανησυχητικός αριθμός εκτελέσεων διενεργήθηκε μετά από διαδικασίες που βασίστηκαν
σε ομολογίες, οι οποίες αποκτήθηκαν μέσω βασανιστηρίων, παραβιάζοντας το διεθνές δίκαιο.
Οι αρχές του Ιράν συνέχισαν να εκτελούν ανθρώπους, οι οποίοι ήταν κάτω των 18 χρονών τη
στιγμή της ισχυριζόμενης παράβασης, παραβιάζοντας κατάφωρα το διεθνές δίκαιο.

Αυτό το έγγραφο περιέχει μια περίληψη της παγκόσμιας έρευνας της Διεθνούς Αμνηστίας για
τη θανατική ποινή. Οι πληροφορίες συνελέγησαν από διάφορες πηγές, οι οποίες περιλαμβάνουν
τις επίσημες στατιστικές (όπου αυτές είναι διαθέσιμες), μη κυβερνητικές και διακυβερνητικές
οργανώσεις, υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και
συνεντεύξεις με ανθρώπους που βίωσαν παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Όλα τα νούμερα σε αυτό το έγγραφο είναι μόνο ελάχιστες εκτιμήσεις και χρησιμοποιούμε τα
μεγαλύτερα νούμερα που μπορούμε να συναγάγουμε με ασφάλεια από την έρευνά μας.

Όπου υπάρχει το σύμβολο "+" μετά από μια χώρα και προηγείται ένα νούμερο, αυτό σημαίνει
ότι ξέρουμε ότι έγιναν εκτελέσεις ή άτομα καταδικάστηκαν σε θάνατο (τουλάχιστον παραπάνω
από μία) σε αυτή τη χώρα, αλλά δεν ξέρουμε πόσες τέτοιες εκτελέσεις ή καταδίκες έγιναν.
Αυτό το έγγραφο συνοδεύεται από δύο άλλα (ACT 50/001/2009 - Επικυρώσεις διεθνών
συνθηκών. ACT 50/002/2009 - Λίστα κρατών που έχουν καταργήσει και κρατών που
διατηρούν τη θανατική ποινή).

Πίσω στην αρχή ^^

2. Η ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΗ ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΑΜΝΗΣΤΙΑΣ ΠΡΟΣ ΕΝΑ ΚΟΣΜΟ ΧΩΡΙΣ
ΘΑΝΑΤΙΚΗ ΠΟΙΝΗ

Η Διεθνής Αμνηστία πραγματοποιεί εκστρατεία για την ολική κατάργηση της θανατικής
ποινής. Η ΔΑ πιστεύει πως η θανατική ποινή παραβιάζει το δικαίωμα στη ζωή και είναι η
ύστατη σκληρή, απάνθρωπη και ταπεινωτική τιμωρία. Η ΔΑ αντιτίθεται στη θανατική ποινή σε
κάθε περίπτωση χωρίς καμία εξαίρεση, χωρίς να λαμβάνει υπόψη το είδος του εγκλήματος,
τα χαρακτηριστικά του παραβάτη ή τη μέθοδο που χρησιμοποιεί το κράτος για τη θανάτωση
του φυλακισμένου.

Η ΔΑ πιστεύει πως η θανατική ποινή νομιμοποιεί μια μη αναστρέψιμη πράξη κρατικής βίας.
Έρευνες δείχνουν πως η επιβολή της θανατικής ποινής συχνά χαρακτηρίζεται από διακρίσεις,
καθώς χρησιμοποιείται δυσανάλογα εναντίον των φτωχών, των μειονοτήτων και εναντίων
μελών φυλετικών, εθνικών και θρησκευτικών κοινοτήτων. Η θανατική ποινή συχνά
επιβάλλεται μετά από μια κατάφωρα άδικη δίκη. Αλλά ακόμη και όταν οι δίκες σέβονται τα
διεθνή πρότυπα δίκαιης δίκης, ο κίνδυνος εκτέλεσης ενός αθώου δεν μπορεί ποτέ να
αποκλειστεί πλήρως- η θανατική ποινή αναπόφευκτα θα έχει ως θύματά της αθώους, όπως
έχει γίνει πολλάκις φανερό.

Η θανατική ποινή όχι μόνο παρουσιάζει το κίνδυνο μη αναστρέψιμου λάθους, αλλά επίσης
δεν έχει αποδειχτεί πως έχει ισχυρό αποτρεπτικό αποτέλεσμα. Αρνείται την προοπτική της
επανένταξης. Προωθεί απλοϊκές απαντήσεις σε περίπλοκα ανθρώπινα προβλήματα, αντί να
επιδιώκει λύσεις. Καταναλώνει πηγές που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν καλύτερα για
να καταπολεμηθούν τα βίαια εγκλήματα και να βοηθηθούν τα θύματά της. Είναι ένα
σύμπτωμα της κουλτούρας της βίας, όχι μια λύση σε αυτή. Είναι μια προσβολή της
ανθρώπινης αξιοπρέπειας.

Από το 1977, η ΔΑ διεξάγει εκστρατεία για την κατάργηση της θανατικής ποινής. Η εκστρατεία
θα συνεχιστεί μέχρι να δούμε έναν κόσμο απαλλαγμένο από αυτή τη σκληρή, απάνθρωπη και
ταπεινωτική τιμωρία. Για περισσότερες πληροφορίες δείτε:
http://www.amnesty.org/en/death-penalty

Πίσω στην αρχή ^^

3. Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΙΚΟΝΑ

59 χώρες συνολικά διατηρούν την θανατική ποινή. Περισσότερο από τα δύο τρίτα των χωρών
στον κόσμο έχουν απεμπολήσει την θανατική ποινή είτε με νόμο ή με την πρακτική τους
(κράτη υπέρ της κατάργησης της θανατικής ποινής)
Κράτη που κατήργησαν την ποινή με νόμο και πρακτική
Κράτη που κατήργησαν την ποινή για όλα τα εγκλήματα: 92
Κράτη που κατήργησαν την ποινή για κοινά εγκλήματα: 10
Κράτη που κατήργησαν την ποινή στην πράξη: 36

Συνολικά κράτη που κατήργησαν την ποινή με νόμο ή πρακτική: 138
Το 2008, τουλάχιστον 2390 άνθρωποι είναι γνωστό ότι εκτελέστηκαν σε 25 χώρες και
υπολογίζεται ότι τουλάχιστον 8864 άνθρωποι καταδικάστηκαν σε θάνατο σε 52 χώρες ανά
τον κόσμο.

Οι επόμενες χώρες πραγματοποίησαν εκτελέσεις το 2008: Κίνα (τουλάχιστον 1718), Ιράν
(τουλάχιστον 346), Σαουδική Αραβία (τουλάχιστον 102), ΗΠΑ (37), Πακιστάν (τουλάχιστον
36), Ιράκ (τουλάχιστον 34), Βιετνάμ (τουλάχιστον 19), Αφγανιστάν (τουλάχιστον 17),
Βόρεια Κορέα (τουλάχιστον 15), Ιαπωνία (15), Υεμένη (τουλάχιστον 13), Ινδονησία (10),
Λιβύη (τουλάχιστον 8), Μπαγκλαντές (5), Λευκορωσία (4), Αίγυπτος (τουλάχιστον 2),
Μαλαισία (τουλάχιστον 1), Μογγολία (τουλάχιστον 1), Σουδάν (τουλάχιστον 1), Συρία
(τουλάχιστον 1), ΗΑΕ (τουλάχιστον 1), Μπαχρέιν (1), Μποτσουάνα (1), Σιγκαπούρη
(τουλάχιστον 1) και Άγιος Χριστόφορος και Νίβις (1)

Μερικές από τις μεθόδους που χρησιμοποιήθηκαν για να πραγματοποιήσουν εκτελέσεις το
2008 περιλαμβάνουν αποκεφαλισμό (Σαουδική Αραβία), απαγχονισμό (Μπαγκλαντές,
Μποτσουάνα, Αίγυπτος, Ιράν, Ιαπωνία, Μαλαισία, Πακιστάν, Άγιος Χριστόφορος και Νίβις,
Σιγκαπούρη, Σουδάν), πυροβολισμό (Αφγανιστάν, Λευκορωσία, Κίνα, Ινδονησία, Ιράν,
Μογγολία, Βιετνάμ), θανατηφόρος ένεση (Κίνα, ΗΠΑ), λιθοβολισμό (Ιράν) και
ηλεκτροπληξία (ΗΠΑ).
Η Διεθνής Αμνηστία γνωρίζει 13 χώρες που πραγματοποιούν εκτελέσεις κάθε χρόνο τα
τελευταία 5 χρόνια: Κίνα, Μπαγκλαντές, Λευκορωσία, Ινδονησία, Ιράν, Ιαπωνία, Βόρεια
Κορέα, Πακιστάν, Σαουδική Αραβία, Σιγκαπούρη, Βιετνάμ, Υεμένη και οι ΗΠΑ.

Όσον αφορά τα προηγούμενα χρόνια, οι πέντε χώρες με τον υψηλότερο αριθμό εκτελέσεων
το 2008 ήταν η Κίνα, το Ιράν, η Σαουδική Αραβία, το Πακιστάν και οι ΗΠΑ (εικόνα 1).
Μαζί αυτές οι πέντε χώρες πραγματοποίησαν το 93% των εκτελέσεων που
πραγματοποιήθηκαν το 2008. Οι συγκεκριμένες χώρες αποτελούν την μεγαλύτερη πρόκληση
όσον αφορά την παγκόσμια κατάργηση της θανατικής ποινής.

Το 2008, υπήρχε μια αυξανόμενη απροθυμία ανάμεσα στις χώρες που διατηρούν τη
θανατική ποινή να τη χρησιμοποιήσουν. Το 2008, μόνο 25 από τις 59 χώρες που τη
διατηρούν προέβησαν σε εκτελέσεις. Αυτές οι χώρες που διαλέγουν να χρησιμοποιήσουν
αυτήν την σκληρή, απάνθρωπη και ταπεινωτική τιμωρία αποτελών όλο και περισσότερο σε
μια μειονότητα.

Το 2008 υπήρχε μια περαιτέρω μείωση του αριθμού των κρατών που διατηρούν τη θανατική
ποινή. Δύο κράτη την κατήργησαν για όλα τα εγκλήματα μέσα στο 2008 (Ουζμπεκιστάν και
Αργεντινή).

Μεταρρυθμίσεις προς την κατάργηση βρίσκονται υπό συζήτηση σε χώρες όπως το
Μπουρούντι, το Μάλι και το Τόγκο. Στον Λίβανο, ο Υπουργός Δικαιοσύνης υπέβαλε ένα
νομοσχέδιο προτείνοντας την κατάργηση της θανατικής ποινής. Στην Αλγερία, μια ομάδα
βουλευτών της αντιπολίτευσης κατέθεσε ένα νομοσχέδιο προτείνοντας στη Βουλή την
κατάργηση της θανατικής ποινής με την ευκαιρία της 60ης επετείου της Οικουμενικής
Διακήρυξης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου.

Ένας αριθμός κρατών επίσης έκανε τα πρώτα βήματα για να περιορίσει το εύρος της
θανατικής ποινής, συμπεριλαμβανομένου του Βιετνάμ. Παρόλο που η πρόταση που
κατατέθηκε από τον Υπουργό Δικαιοσύνης του Βιετνάμ να αφαιρεθεί η θανατική ποινή από
τον Ποινικό Κώδικα για δεκαεφτά παραβάσεις δεν εγκρίθηκε από την Εθνοσυνέλευση, ήταν
ένα ενθαρρυντικό πρώτο βήμα.

Ένας αριθμός κρατών επίσης μετέτρεψαν τις θανατικές καταδίκες σε ισόβια φυλάκιση.
Αναφέρθηκε ότι και οι 31 καταδικασμένοι σε θάνατο στο Καζακστάν είδαν τις ποινές τους να
μετατρέπονται σε ισόβια κάθειρξη. Στη Κούβα, ο Πρόεδρος ανακοίνωσε ότι πρακτικά όλες οι
θανατικές καταδίκες θα μετατρέπονταν σε ποινές φυλάκισης. Στο Καμερούν, ο Πρόεδρος
ανακοίνωσε την μετατροπή ορισμένων θανατικών καταδίκων, παρόλο που δεν είναι ξεκάθαρο
πόσους φυλακισμένους θα επηρεάσει.

Πίσω στην αρχή ^^

4. ΘΕΤΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ: ΚΙΝΗΣΗ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΚΑΤΑΡΓΗΣΗ ΤΗΣ ΘΑΝΑΤΙΚΗΣ
ΠΟΙΝΗΣ

Το 2008, ο κόσμος προσέγγισε ακόμη περισσότερο το στόχο της ολοκληρωτικής κατάργησης
της θανατικής ποινής. Στις 18 Δεκεμβρίου του 2008, η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων
Εθνών υιοθέτησε το ψήφισμα 63/168 (2008) «moratorium στην εκτέλεση των θανατικών
ποινών». Το ψήφισμα 63/168 αποτελεί εξέλιξη του ψηφίσματος της Γενικής Συνέλευσης των
Ηνωμένων Εθνών του 2007, το οποίο εξέφραζε ανησυχία για την εφαρμογή της θανατικής
ποινής και έκανε έκκληση στη κράτη που τη διατηρούν, μεταξύ άλλων, να σεβαστούν τις
διεθνείς διασφαλίσεις για τα δικαιώματα των καταδίκων, να μειώσουν τον αριθμό των
εγκλημάτων που επισύρουν τη θανατική ποινή και να θεσμοθετήσουν ένα moratorium στις
εκτελέσεις με την προοπτική u964 της κατάργησης της θανατικής ποινής.

Το ψήφισμα απαιτεί από το Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών να παρουσιάσει μια
αναφορά σχετικά με την εφαρμογή των ψηφισμάτων 62/149 και 63/168. Η αναφορά του
Γενικού Γραμματέα θα μελετηθεί στην εξηκοστή πέμπτη συνεδρίαση του ΟΗΕ που θα
πραγματοποιηθεί το 2010. Το ψήφισμα καλεί επίσης τα Κράτη Μέλη να διαθέσουν στο Γενικό
Γραμματέα σχετικές πληροφορίες.

Η υιοθέτηση ενός δεύτερου moratorium από το σώμα που συνέθεσαν όλα τα κράτη μέλη του
ΟΗΕ αποτελεί μια δυναμική και έγκαιρη επαναδιεκδίκηση του δικαιώματος και, ταυτόχρονα,
της υποχρέωσής του ΟΗΕ να εργαστεί για την κατάργηση της θανατικής ποινής.
89 κράτη συνυπέβαλαν το ψήφισμα του 2008, και υπήρχαν 106 ψήφοι υπέρ, 46 κατά και 34
αποχές. Οι αριθμοί αυτοί προβάλλουν μια σημαντική βελτίωση σε σχέση με την αποδοχή του
ψηφίσματος 62/149 (2007) της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ για το moratorium. Ενδεικτικό
στοιχείο είναι, επίσης, πως οκτώ μέλη του Αραβικού Συνδέσμου απείχαν. Η Αλγερία
συνυπέβαλε και ψήφισε υπέρ. Η Σομαλία ψήφισε επίσης υπέρ του ψηφίσματος. Όλες οι
τροποποιήσεις που προτάθηκαν με σκοπό να αποδυναμώσουν το ψήφισμα απορρίφθηκαν.
Η ΓΣ του ΟΗΕ θα συσκεφθεί σχετικά με ενδεχόμενο νέο ψήφισμα και σχετικά με την Αναφορά
του Γενικού Γραμματέα, τον Οκτώβριο του 2010.

Αυτά τα δύο ψηφίσματα της ΓΣ των Ηνωμένων Εθνών είναι σημαντικά εργαλεία για την
ενθάρρυνση των κρατών που διατηρούν τη θανατική ποινή να αναθεωρήσουν την εσχάτη των
ποινών τους και, τέλος, να την καταργήσουν για όλα τα εγκλήματα.

Για να συμπέσει χρονικά με τη συζήτηση περί της θανατικής ποινής στην Τρίτη Επιτροπή της
Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, η Διεθνής Αμνηστία οργάνωσε μια δημόσια
συζήτηση με δικαστές και δημόσιους κατηγόρους από την Ιαπωνία, την Ιορδανία, και τις ΗΠΑ.
Οι συμμετέχοντες εξήγησαν στους απεσταλμένους των Ηνωμένων Εθνών για ποιο λόγο
ακόμη και τα πιο εξελιγμένα δικαστικά συστήματα δεν μπορούν να αποτρέψουν ολέθρια
σφάλματα σε περιπτώσεις επιβολής της θανατικής ποινής και γιατί τώρα αντιτίθενται σε
αυτήν.

Το Νοέμβριο του 2008 η Αφρικανική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου και
των Λαών υιοθέτησε ένα ψήφισμα με το οποίο καλούσε τα μέλη του Αφρικανικού
Καταστατικού των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και των Δικαιωμάτων των Λαών να
ακολουθήσουν ένα moratorium με προοπτική την κατάργηση της θανατικής ποινής. Το
ψήφισμα εκφράζει ανησυχία για την αποτυχία ορισμένων αφρικανικών κρατών να
εφαρμόσουν τα ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών και το ψήφισμα της ίδιας της Αφρικανικής
Επιτροπής (1999), το οποίο καλούσε για την υιοθέτηση ενός moratorium. Το ψήφισμα
εκφράζει επίσης ανησυχία για την εφαρμογή της θανατικής ποινής υπό συνθήκες
παράβλεψης του δικαιώματος αμερόληπτης δίκης και άλλων ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Με
την υιοθέτηση του ψηφίσματος, η Αφρικανική Επιτροπή ευθυγραμμίστηκε με την παγκόσμια
τάση προς την κατάργηση της θανατικής ποινής.

Αντιπρόσωποι της Αραβικής κοινωνίας των πολιτών, του Αραβικού Συνδέσμου, του Γραφείου
του Ύπατου Αρμοστή για τα ανθρώπινα δικαιώματα του ΟΗΕ, καθώς και διεθνείς μη-
κυβερνητικοί οργανισμοί (συμπεριλαμβανομένης της Διεθνούς Αμνηστίας) συναντήθηκαν
στην Αίγυπτο το Μάιο του 2008 για να συζητήσουν την εφαρμογή του ψηφίσματος της Γενικής
Συνέλευσης του ΟΗΕ 62/149 (2007). Στο τέλος της συνάντησης, οι παρόντες εξέδωσαν μία
κοινή διακήρυξη «καλώντας τις αραβικές χώρες να εφαρμόσουν το ψήφισμα 62/149 της
Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ για τη σύσταση ενός moratorium της θανατικής ποινής»
(Διακήρυξη της Αλεξάνδρειας). Η Διακήρυξη καλεί τις αραβικές κυβερνήσεις να
ακολουθήσουν συγκεκριμένα βήματα για τη σταδιακή κατάργηση της θανατικής ποινής και να
επιληφθούν της τροποποίησης του άρθρου 7 του Αραβικού Καταστατικού των Ανθρωπίνων
Δικαιωμάτων, για να διασφαλίσουν ότι η θανατική ποινή δεν εφαρμόζεται σε άτομα κάτω των
18 ετών.

Πίσω στην αρχή ^^

5. ΤΑΣΕΙΣ ΑΝΑ ΗΠΕΙΡΟ

Η εικόνα 2 παρουσιάζει τον ελάχιστο εκτιμώμενο αριθμό καταγεγραμμένων εκτελέσεων ανά
περιοχή το έτος 2008.

5.1. ΑΣΙΑ

Στην Ασία εκτελέστηκαν περισσότεροι άνθρωποι το 2008 από ό,τι σε ολόκληρο τον υπόλοιπο
κόσμο συνολικά. Τουλάχιστον 1.838 (76%) από το σύνολο των καταγεγραμμένων εκτελέσεων
διενεργήθηκαν από ασιατικά κράτη.

Οι 11 χώρες που ακολουθούν είναι γνωστές για τουλάχιστον 1.838 εκτελέσεις το έτος 2008.
Κίνα (τουλάχιστον 1718), Πακιστάν (τουλάχιστον 36), Βιετνάμ (τουλάχιστον 19),
Αφγανιστάν (τουλάχιστον 17), Βόρεια Κορέα (τουλάχιστον 15), Ιαπωνία (15), Ινδονησία (10),
Μπανγκλαντές (5), Μογγολία (τουλάχιστον 1), Μαλαισία (τουλάχιστον 1) και Σιγκαπούρη
(τουλάχιστον 1).

Οι ακόλουθες 16 χώρες είναι γνωστό πως καταδίκασαν σε θάνατο συνολικά 7767
ανθρώπους.
Κίνα (τουλάχιστον 7003), Πακιστάν (τουλάχιστον 236), Βιετνάμ (τουλάχιστον 185),
Αφγανιστάν (131), Ινδία (τουλάχιστον 70), Βιετνάμ (τουλάχιστον 59), Ιαπωνία (27),
Μαλαισία (τουλάχιστον 22), Ινδονησία (τουλάχιστον 10), Ταϊβάν (τουλάχιστον 8),
Σιγκαπούρη (5), Ταϊλάνδη (τουλάχιστον 3), Βόρεια Κορέα (+), Νότια Κορέα (τουλάχιστον
2), Σρι Λάνκα (2) και Λάος (2).

Στην Κίνα τουλάχιστον 1.718 άνθρωποι εκτελέστηκαν και τουλάχιστον 7.003 είναι γνωστό ότι
καταδικάστηκαν σε θάνατο το 2008. Αυτοί οι αριθμοί αντιπροσωπεύουν τις ελάχιστες
εκτιμήσεις - οι πραγματικοί αριθμοί είναι αναμφίβολα υψηλότεροι. Ωστόσο, η συνεχής άρνηση
των κινεζικών αρχών να επιτρέψουν την ενημέρωση του κοινού όσον αφορά τη θανατική
ποινή σημαίνει πως στην Κίνα η θανατική ποινή παραμένει καλυμμένη από μυστικότητα.
Στην Κίνα, αυτοί που αντιμετωπίζουν την εσχάτη των ποινών δε περνούν από δίκαιη δίκη.

Στα ελαττώματα του συστήματος συμπεριλαμβάνονται η έλλειψη άμεσης πρόσβασης σε
δικηγόρους, η έλλειψη του τεκμηρίου της αθωότητας, η πολιτική παρέμβαση στη δικαιοσύνη
και η αποτυχία αποκλεισμού στοιχείων που αποκτήθηκαν μέσω βασανιστηρίων. Στις 21
Μαΐου του 2008 το Υπουργείο Δικαιοσύνης και το Ανώτατο Λαϊκό Δικαστήριο (ΑΛΔ) εξέδωσαν
από κοινού μια νομολογική ερμηνεία, σκιαγραφώντας μέσω ενός εγγράφου το ρόλο του
δικηγόρου υπεράσπισης σε περιπτώσεις της εσχάτης των ποινών. Η νομολογική ερμηνεία
εξουσιοδοτεί δικαστικά γραφεία και κυβερνητικά ελεγχόμενες δικηγορικές ενώσεις να
μεσολαβούν ως καθοδηγητές σε περιπτώσεις θανατικής ποινής. Αποτυγχάνει, ωστόσο, να
γεφυρώσει τις αντιθέσεις μεταξύ του αναθεωρημένου Περί Δικηγόρων u925 Νόμου, που τέθηκε σε
ισχύ από την 1η Ιουνίου 2008, και του Νόμου Ποινικής Δικονομίας, όσον αφορά τη δικηγορική
αρωγή σε περιπτώσεις κρατικών μυστικών. Στην πράξη οι κινεζικές αρχές συνεχίζουν να
στερούν στους υπόπτους εγκλήματος την πρόσβαση στη δικηγορική αρωγή, σε υποθέσεις
κρατικών μυστικών. Αφού το ΑΛΔ επανέκτησε την εξουσία αναθεώρησης όλων των
αποφάσεων θανατικής καταδίκης από την 1η Ιανουαρίου 2007 και μετά, οι αρχές αναφέρουν
μείωση στον αριθμό τους. Σύμφωνα με έναν ανώτατο αξιωματικό του ΑΛΔ, το ΑΛΔ ανέτρεψε
γύρω στον 15 τοις εκατό των αποφάσεων θανατικής καταδίκης που επιβλήθηκαν από
ανώτερα δικαστήρια το πρώτο μισό του 2008. Ωστόσο, τα στατιστικά στοιχεία σχετικά με τις
θανατικές καταδίκες και τις εκτελέσεις τους παραμένουν κρατικά μυστικά, και είναι αδύνατο
για εξωτερικούς παρατηρητές να επαληθεύσουν τον παραπάνω ισχυρισμό.

Τουλάχιστον 36 άνθρωποι εκτελέστηκαν και τουλάχιστον 236 καταδικάστηκαν σε θάνατο στο
Πακιστάν. Με το στοιχείο αυτό, ο αριθμός των καταδικασμένων σε θάνατο στο Πακιστάν
εκτιμάται γύρω στους 7.000 τουλάχιστον. Παρόλο που τα νούμερα των στατιστικών είναι
υψηλά, παρατηρήθηκε μια μείωση των καταδικαστικών αποφάσεων σε σύγκριση με το 2007.
Τον Ιούνιο ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε πως οι θανατικές καταδίκες θα μετατρέπονταν σε
ισόβιες καθείρξεις. Ωστόσο, το Νοέμβριο, εκδόθηκε Προεδρικό Διάταγμα το οποίο
συμπεριλάμβανε και το ηλεκτρονικό έγκλημα στα εγκλήματα που επισύρουν τη θανατική
ποινή. Έτσι, οι εκτελέσεις συνεχίστηκαν.

Στο Βιετνάμ, παρά την ενθαρρυντική προσπάθεια που έγινε να μειωθεί το φάσμα των
εγκλημάτων που επισύρουν τη θανατική ποινή, έλαβαν χώρα τουλάχιστον 19 εκτελέσεις και
τουλάχιστον 59 θανατικές καταδίκες.

Στο Αφγανιστάν, τουλάχιστον 17 άνθρωποι εκτελέστηκαν και τουλάχιστον 131 άλλοι
καταδικάστηκαν σε θάνατο. Το Ανώτατο Δικαστήριο του Αφγανιστάν υποστήριξε γύρω στις 31
θανατικές καταδίκες που εκδόθηκαν από μικρότερα δικαστήρια και που τώρα αναμένουν την
έγκριση του Προέδρου Καρζάι. Οι διαδικασίες εκδίκασης στις περισσότερες περιπτώσεις
παραβίαζαν διεθνή πρότυπα δικαιοσύνης, παραχωρώντας ελάχιστο χρόνο στον
κατηγορούμενο να προετοιμάσει την υπεράσπισή του, στερώντας του τη νομική
αντιπροσώπευση, λαμβάνοντας ως βάση ανεπαρκή αποδεικτικά στοιχεία και στερώντας από
τον κατηγορούμενο το δικαίωμα να καλέσει και να εξετάσει μάρτυρες.

Η Ιαπωνία πραγματοποίησε συνολικά 15 εκτελέσεις το 2008 (υψηλότερος αριθμός από το
1975). Υπολογίζεται ότι περίπου 100 άνθρωποι είναι στην σειρά για εκτέλεση. Οι αρχές των
φυλακών. σύμφωνα με αναφορές. πραγματοποιούν εκτελέσεις με τη μέθοδο του
απαγχονισμού, συνήθως μυστικά. Τον Ιούνιο, η Ιαπωνία εκτέλεσε τρεις άνδρες, ένας εκ των
οποίων ήταν ο Μιγιαζάκι Τσουτόμου. Σύμφωνα με το δικηγόρο του, ήταν ψυχικά άρρωστος
και λάμβανε ψυχιατρική φαρμακευτική αγωγή στο κέντρο κράτησης πάνω από μια δεκαετία.
Οι φυλακισμένοι για εκτέλεση συνεχίζουν να κρατούνται σε μονά κελιά, μέρα και νύχτα, με
ελάχιστες δυνατότητες για γυμναστική ή κοινωνικοποίηση. Ενημερώνονται τυπικά για την
εκτέλεσή τους μόνο το πρωινό της εκτέλεσης και οι οικογένειες τους ενημερώνονται αφού η
εκτέλεσή τους έχει ήδη πραγματοποιηθεί.

Στο Μπαγκλαντές πέντε άνθρωποι εκτελέστηκαν και τουλάχιστον 185 άνθρωποι
καταδικάστηκαν σε θάνατο, φτάνοντας τις εκτιμήσεις για τους κρατούμενους προς εκτέλεση
σε τουλάχιστον 1085.

Στην Μογγολία και Βόρεια Κορέα, οι εκτελέσεις και οι διαδικασίες χαρακτηρίζονται από
μυστικότητα και έλλειψη διαφάνειας. Η μυστικότητα που καλύπτει την θανατική ποινή σ' αυτές
τις δύο χώρες σημαίνει ότι είναι αδύνατο για την Διεθνή Αμνηστία να μαζέψει αξιόπιστα
στατιστικά στοιχεία και πληροφορίες σχετικά με την χρήση της θανατικής ποινής σ' αυτές τις
δύο χώρες.

Το 2008, η πρώτη μεγάλη έρευνα στον νομικό σύστημα της Ινδίας για τη θανατική ποινή
αποκάλυψε ότι η μοίρα των κρατούμενων στην σειρά για εκτέλεση αποφασίζεται με κλήρωση
και το σύστημα είναι ένας γρίφος με μοιραία ψεγάδια. Η έρευνα εστιάζει στην κατάχρηση του
νόμου και των διαδικασιών, στις αυθαιρεσίες και την ανακολουθία στην έρευνα, δίκη, καταδίκη
και τα στάδια έφεσης στις υποθέσεις θανατικής ποινής. Η θανατική ποινή στην Ινδία δεν έχει
χρησιμοποιηθεί μόνο στις «έσχατες των εσχάτων περιπτώσεις» - όπως διατείνονται.

Αντίθετα, υπάρχουν άφθονες ενδείξεις που δείχνουν ότι η θανατική ποινή είναι μια αυθαίρετη,
ανακριβής και καταχρηστική μέθοδος ενασχόλησης με τους κατηγορούμενους. Η θανατική
ποινή χρησιμοποιείται δυσανάλογα εναντίων εθνικών μειονοτήτων, φτωχούς ή άτομα που
βρίσκονται σε άλλες μειονεκτούσες ομάδες. Δεν αναφέρθηκαν εκτελέσεις στην Ινδία το 2008.
Ωστόσο, τουλάχιστον 70 άνθρωποι καταδικάστηκαν σε θάνατο.

Στις 10 Οκτωβρίου 2008, η Παγκόσμια Συμμαχία ενάντια στην θανατική ποινή, η Διεθνής
Αμνηστία και ο σύμμαχος «Ασιατικό-Ειρηνικό Δίκτυο ενάντια στην θανατική ποινή» τίμησαν
έκτη Παγκόσμια Ημέρα ενάντια στην θανατική ποινή, με στοχευμένες εκστρατείες σε έξι
ασιατικές χώρες. Οι χώρες αυτές επιλέχτηκαν για την πρόοδό τους σχετικά με την κατάργηση
της θανατικής ποινής - Ινδία, Νότια Κορέα και Ταϊβάν. Οι υπόλοιπες -Ιαπωνία, Πακιστάν
και Βιετνάμ- επιλέχτηκαν αναφορικά με ανησυχίες για την έκταση και την εφαρμογή της
θανατικής ποινής.

Πίσω στην αρχή ^^

5.2 ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ ΚΑΙ ΒΟΡΕΙΑ ΑΦΡΙΚΗ

Η περιοχή με το δεύτερο μεγαλύτερο αριθμό (21%) εκτελέσεων το 2008 ήταν η Μέση
Ανατολή και η Βόρεια Αφρική.
Οι επόμενες εννιά χώρες είναι γνωστό ότι πραγματοποίησαν τουλάχιστον 508 εκτελέσεις:
Ιράν (τουλάχιστον 346), Σαουδική Αραβία (τουλάχιστον 102), Ιράκ (τουλάχιστον 34),
Υεμένη (τουλάχιστον 13), Λιβύη (τουλάχιστον 8), Αίγυπτος (τουλάχιστον 2), Μπαχρέιν (1),
Συρία (τουλάχιστον 1) και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (τουλάχιστον 1)

Οι επόμενες 10 χώρες είναι γνωστό ότι έχουν καταδικάσει τουλάχιστον 609 ανθρώπους στον
θάνατο: Ιράκ (τουλάχιστον 285), Αλγερία (τουλάχιστον 200), Αίγυπτος (τουλάχιστον 87),
Ιορδανία (τουλάχιστον 14), Συρία (τουλάχιστον 7) Κουβέιτ (τουλάχιστον 6), Λιβύη (+),
Μαρόκο/ Δυτική Σαχάρα (τουλάχιστον 4), Ιράν (+), Σαουδική Αραβία (+)
Καμία εκτέλεση δεν έχει πραγματοποιηθεί για πολλά χρόνια σε Αλγερία, Μαρόκο/ Δυτική
Σαχάρα και την Παλαιστινιακή Αρχή.

Η Διεθνής Αμνηστία εξακολουθεί να ανησυχεί σχετικά με την εφαρμογή της θανατικής ποινής
στο Ιράν. Το 2008, χρησιμοποιήθηκαν μερικές από τις πιο απάνθρωπες μέθοδοι, ανάμεσά
τους ο λιθοβολισμός και ο απαγχονισμός, για την εκτέλεση 346 ανθρώπων. Ο αριθμός των
δημόσιων απαγχονισμών στο Ιράν μειώθηκε το 2008, αφού ο Πρόεδρος του Ανώτατου
Δικαστηρίου εξέδωσε διάταγμα απαγορεύοντάς τους.

Η Διεθνής Αμνηστία επίσης είναι προβληματισμένη σχετικά με τις προτάσεις των αρχών του
Ιράν να διευρύνει περαιτέρω την ήδη ευρεία χρήση της εφαρμογής της θανατικής ποινής. Το
2008, ψηφίστηκε ένας νέος νόμος, που επιτρέπει την εφαρμογή της θανατικής ποινής σε
ανθρώπους που καταδικάστηκαν για παράνομο οπτικοακουστικό υλικό (πορνογραφία) και
προετοιμάζεται μια πρόταση νόμου που υπαγορεύει την θανατική ποινή για αρνησιθρησκία,
αιρετικό δόγμα και μαγεία, για συγκεκριμένα διαδικτυακά εγκλήματα που «προάγουν την
διαφθορά και την αρνησιθρησκία».

Τον Ιούλιο του 2008, η Διεθνής Αμνηστία και άλλες εννιά οργανώσεις ανθρωπίνων
δικαιωμάτων εξέδωσαν μια κοινή δημόσια δήλωση καλώντας για τον τερματισμό των
εκτελέσεων ανήλικων παραβατών στο Ιράν. Πολλοί υπερασπιστές ανθρωπίνων δικαιωμάτων
στο Ιράν συνεχίζουν να συστρατεύονται σθεναρά ενάντια σε παρόμοιες εκτελέσεις και για ένα
τέλος στις εκτελέσεις με λιθοβολισμό. Παρ' όλες αυτές τις προσπάθειες το Ιράν εκτέλεσε οχτώ
ανήλικους το 2008, με κατάφωρη παραβίαση του διεθνούς δικαίου. Το Ιράν είναι η μόνη χώρα
στον κόσμο όπου ανήλικοι παραβάτες εκτελέστηκαν το 2008.

Η απότομη αύξηση των εκτελέσεων στην Σαουδική Αραβία που ξεκίνησε το 2007,
συνεχίστηκε και στο 2008. Υπήρξαν τουλάχιστον 102 εκτελέσεις - 2 εκτελέσεις κατά μέσο όρο
την εβδομάδα. Σχεδόν οι μισοί από τους εκτελεσθέντες ήταν αλλοδαποί από φτωχές και
αναπτυσσόμενες χώρες. Αυτός είναι ένας δυσανάλογος υψηλός αριθμός συγκρινόμενος με
τον τοπικό πληθυσμό στη Σαουδική Αραβία. Οι φυλακισμένοι, πάρα πολύ συχνά,
καταδικάζονται ,μετά από κρυφές και άδικες δίκες και οι κατηγορούμενοι, ιδιαίτερα φτωχοί
μετανάστες από τις χώρες της Αφρικής και της Ασίας, συχνά δεν έχουν συνήγορο υπεράσπισης
και δεν μπορούν να ακολουθήσουν την διαδικασία στα Αραβικά. Αυτοί και
πολλοί Σαουδάραβες που έχουν εκτελεστεί, έχουν ελάχιστη ή καθόλου πρόσβαση σε
σημαίνοντα πρόσωπα όπως κυβερνητικές αρχές ή φύλαρχους που μπορούν να παρέμβουν
εκ μέρους τους, ή σε χρήματα - και οι δύο σημαντικοί παράγοντες εξασφαλίζουν την επιείκεια
του δικαστηρίου.

Η Σαουδική Αραβία είναι μία από τις λίγες χώρες στον κόσμο όπου οι αρχές συνεχίζουν να
εκτελούν γυναίκες και όπου οι ανήλικοι παραβάτες εκτελέστηκαν τα τελευταία χρόνια, παρόλο
που καμία εκτέλεση ανήλικου δεν πραγματοποιήθηκε το 2008. Ο πιο συχνός τρόπος
εκτέλεσης είναι δια δημόσιου αποκεφαλισμού. Σε μερικές περιπτώσεις, την εκτέλεση
ακολουθεί σταύρωση. Η Διεθνής Αμνηστία έλαβε μυστικά κινηματογραφημένο υλικό ενός
ανθρώπου που απαγχονίστηκε στην Σαουδική Αραβία το 2008.

Στο Ιράκ τουλάχιστον 34 άνθρωποι εκτελέστηκαν και τουλάχιστον 285 καταδικάστηκαν σε
θάνατο, κυρίως από το Κεντρικό Ποινικό Δικαστήριο του Ιράκ ή από το Ανώτατο Ιρακινό
Ποινικό Διαιτητικό Δικαστήριο, που θεσμοθετήθηκε από πρώην ανώτατους υπαλλήλους της
προηγούμενης κυβέρνησης που ηγείτο ο Σαντάμ Χουσεΐν. Οι δίκες στα δύο αυτά δικαστήρια,
απότυχαν να συμβαδίσουν με τα διεθνή πρότυπα για δίκαιη δίκη, συμπεριλαμβάνοντας
περιπτώσεις που κατέληξαν σε εκτέλεση.

Στην Κουρδική Επαρχία του Ιράκ, τουλάχιστον 9 άνθρωποι καταδικάστηκαν σε θάνατο και
τουλάχιστον 3 εκτελέσεις πραγματοποιήθηκαν από τις αρχές της Κουρδικής Περιφερειακής
Κυβέρνησης. Στα μέσα του 2008, τουλάχιστον 84 άνθρωποι ήταν σε σειρά για εκτέλεση,
συμπεριλαμβάνοντας 33 στο Έρμπιλ και 47 στη Σουλεϊμανίγια. Tον Ιούνιο, το Κουρδικό
κοινοβούλιο επέκτεινε την εφαρμογή του αντιτρομοκρατικού νόμου του 2006, που αύξησε τον
αριθμό των ποινών που επισείουν την «εσχάτη των ποινών», για δύο χρόνια ακόμα. Δύο
άντρες εκτελέστηκαν τον Απρίλιο, αφού καταδικάστηκαν σχετικά με έκρηξη αυτοκινήτου
παγιδευμένο με εκρηκτικά, τον Μάιο του 2005 στο Έρμπιλ.

Στην Υεμένη, τουλάχιστον 13 άνθρωποι εκτελέστηκαν το 2008 και εκατοντάδες βρίσκονται
στην σειρά για εκτέλεση. Οι φυλακισμένοι που βρίσκονται σε σειρά εκτέλεσης περιλαμβάνει
άτομα που υποφέρουν από ψυχικές ή άλλες αναπηρίες και ανήλικοι.
Κατηγορούμενοι με επιβαρημένη ακοή καταδικάστηκαν, u945 αφού τους αρνήθηκαν την πρόσβαση
σε ανάλογο εξοπλισμό.

Στην Αίγυπτο τουλάχιστον δύο άνθρωποι εκτελέστηκαν και 87 καταδικάστηκαν σε θάνατο.
Υπάρχει μια αυξανόμενη δημόσια συζήτηση για την χρήση της θανατικής ποινής στο
εσωτερικό της χώρας.

Πίσω στην αρχή ^^

5.3 ΑΜΕΡΙΚΗ

Στη διάρκεια του 2008, είναι γνωστό ότι πραγματοποιήθηκαν 38 εκτελέσεις στην Αμερική- 37
στις ΗΠΑ και μια στα δίδυμα νησιά Άγιος Χριστόφορος και Νίβις. Τουλάχιστον 125
άνθρωποι καταδικάστηκαν σε θάνατο σε έξι χώρες: ΗΠΑ ( τουλάχιστον 111), Trinidad and
Tobago(10), Μπαχάμες (τουλάχιστον 1), Άγιος Χριστόφορος και Νίβις (τουλάχιστον 1),
Saint Vincent and Grenadines (τουλάχιστον 1), Τζαμάικα (1).
Οι Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής (ΗΠΑ) παραμένουν η μοναδική χώρα στην Αμερική που
τακτικά εκτελεί.

Στις ΗΠΑ, 37 εκτελέσεις έχουν πραγματοποιηθεί από τις αρχές σε εννέα πολιτείες: Τέξας
(18), Βιρτζίνια (4), Τζώρτζια (3), Νότια Καρολίνα (3), Φλώριδα (2), Οχάιο(2), Οκλαχόμα (2),
Μισισιπή (2),Κεντάκι (1).

Υπάρχουν όλο και περισσότερες αποδείξεις ότι οι ΗΠΑ από μόνες τους απομακρύνονται από
την θανατική ποινή. Οι ποινές συνέχισαν να μειώνονται από το αποκορύφωμα τους στα μέσα
του 1990. Οι 37 εκτελέσεις που πραγματοποιήθηκαν το 2008 αντιπροσωπεύουν τον
χαμηλότερο αριθμό από το 2005. Νομοσχέδια κατάργησης της θανατικής ποινής προτάθηκαν
σε έναν αριθμό πολιτειών, αν και κανένα δεν ψηφίστηκε στη διάρκεια των χρόνων. Επιπλέον,
ένας αριθμός θανατικών ποινών μετατράπηκαν σε ισόβια φυλάκιση, συμπεριλαμβανομένης
και της περίπτωσης ενός κρατουμένου με μακρύ ιστορικό πνευματικής ασθένειας.

Αναφορές εξακολουθούν να υποδεικνύουν πως η επιβολή της εσχάτης των ποινών
χαρακτηρίζεται από αυθαιρεσία, διακρίσεις και λάθη. Στη διάρκεια του 2008, τέσσερις
άνθρωποι περισσότεροι απαλλάχτηκαν από τη θανατική ποινή λόγω αθώωσης, αυξάνοντας
σε περισσότερους από 120 τον αριθμό τέτοιων περιπτώσεων από το 1975. Οι τέσσερις
άνδρες έχασαν πάνω από μία δεκαετία εν αναμονή της εκτέλεσης της θανατικής ποινής. Παρ'
όλες τις αποκαλύψεις περί λαθών, οι πολιτείες εξακολουθούν να εκτελούν ακόμη κι όταν
υπάρχουν αμφιβολίες σχετικά με την ενοχή του καταδικασμένου φυλακισμένου.

Το Τέξας εξακολουθεί να εκτελεί περισσότερα άτομα από οποιαδήποτε άλλη πολιτεία των
ΗΠΑ. Μια περίπτωση ιδιαίτερου ενδιαφέροντος ήταν η εκτέλεση στις 5 Αυγούστου 2008 του
Μεξικάνου Jose Medellin ο οποίος καταδικάστηκε σε θάνατο το 1994 για συμμετοχή στο φόνο
δύο κοριτσιών. Η πολιτεία του Τέξας αγνόησε τη διεθνή κατακραυγή, συμπεριλαμβανομένων
των εκκλήσεων του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για αποτροπή της εκτέλεσης. Οι αρχές
πραγματοποίησαν την εκτέλεση παρά τη δικαστική απόφαση του 2004 από το Διεθνές
Δικαστήριο το οποίο κάλεσε σε δικαστική αναθεώρηση και αναθεώρηση των καταδικών και
ειδικά του Jose Medellin και 50 άλλων Μεξικανικής ιθαγένειας που τους αφαιρέθηκε το
δικαίωμα σε προξενικές υπηρεσίες παραβιάζοντας το διεθνή νόμο.

Στο τέλος του χρόνου, έξι άνδρες που διετέλεσαν ως «εχθρικοί πολεμιστές» στην Ναυτική
Βάση των ΗΠΑ στο Γουαντάναμο, Κούβα, αντιμετώπιζαν δίκες σε εντεταλμένα στρατοδικεία,
στις οποίες η διοίκηση των ΗΠΑ σκόπευε να επιζητήσει την θανατική ποινή. Και οι έξι είχαν
κρατηθεί σε κρυφή επικοινωνιακή απομόνωση από τη CIA για δύο με τρία χρόνια, πριν
μεταφερθούν στο Γουαντάναμο. Ήταν θύματα εξαναγκαστικής εξαφάνισης και τουλάχιστον
δύο από αυτούς είχαν υποβληθεί σε κάποιο είδος υδάτινου βασανιστηρίου γνωστού ως
«waterboarding» (προσομοίωση πνιγμού). Οποιεσδήποτε άλλες τεχνικές ανάκρισης και
συνθήκες απομόνωσης που ανέχθηκαν υπό μυστική επιτήρηση παρέμειναν απόρρητες.
Οι κρατούμενοι που συνελήφθησαν στο όνομα της αντεπίθεσης στην τρομοκρατία είχαν το
δικαίωμα σε τεκμήριο αθωότητας, το οποίο συστηματικά υπονομεύτηκε με τυποποιημένοα
επίσημο σχόλια για τη δεδομένη ενοχή τους. Είχαν υποβληθεί σε αναγκαστική εξαφάνιση,
μυστική απομόνωση και u946 βασανιστήριο ή άλλη βάναυση, απάνθρωπη ή υποτιμητική
μεταχείριση. Τέτοιες κακοποιήσεις αυξάνουν την ανάγκη οι οποιεσδήποτε δίκες να γίνονται
ενώπιον δικαστηρίων ανεξάρτητων από εκτελεστικά και νομοθετικά παρακλάδια, που έχουν
εξουσιοδοτήσει ή στηλιτεύσει αυτές τις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων ενώ αυξάνεται
επίσης το ενδιαφέρον για την εφαρμογή της θανατικής ποινής.

Ο Άγιος Χριστόφορος και Νίβις έγινε η πρώτη χώρα στην Αμερική εκτός ΗΠΑ που
πραγματοποίησε εκτέλεση από το 2003. Στις 19 Οκτωβρίου 2008, ο Charles Laplace
κρεμάστηκε, παρά τις αμφιβολίες σχετικά με το εάν όλες οι εφετικές οδοί είχαν εξαντληθεί.
Στην Καραϊβική υπήρχαν ανησυχητικές καταγγελίες συνέχισης των εκτελέσεων ως απάντηση
στα αυξανόμενα επίπεδα εγκληματικότητας. Στην Τζαμάικα, και τα δύο νομοθετικά σώματα
ψήφισαν τη διατήρηση της εσχάτης των ποινών. Στις Μπαχάμες, ο Πρωθυπουργός και άλλοι
πολιτικοί δεσμεύτηκαν να εκτελούν δια απαγχονισμού. Η κυβέρνηση των Antigua and
Barbuda πρότεινε νόμους που επέτρεπαν την επιβολή της θανατικής ποινής για εγκλήματα
που αφορούν όπλα, ακόμη κι αν το θύμα δεν σκοτώθηκε. Το κοινοβούλιο της Γουιάνας
ενέκρινε νομοθεσία για επιβολή της θανατικής ποινής για την πειρατεία. Βουλευτές σε
Trinidad and Tobago, St Vincent and the Grenadines και St Lucia υποσχέθηκαν μείωση
των απαγχονισμών. Για δεύτερη χρονιά, και τα 12 αγγλόφωνα έθνη ψήφισαν κατά της Γενικής
Συνέλευσης του ΟΗΕ σχετικά με το μορατόριουμ.

Πίσω στην αρχή ^^

5.4 ΥΠΟ-ΣΑΧΑΡΙΑ ΑΦΡΙΚΗ

Στην υποσαχάρια Αφρική, υπήρχαν δύο μόνο γνωστές εκτελέσεις πραγματοποιημένες στην
Μποτσουάνα (1) και στο Σουδάν (τουλάχιστον 1). Η μόνη χώρα που επανέφερε τη θανατική
ποινή το 2008 ήταν το κράτος της Λιβερίας.

Τουλάχιστον 362 άτομα είναι γνωστό ότι καταδικάστηκαν σε θάνατο σε 19 αφρικανικές
χώρες: Ουγκάντα (114), Σουδάν (60), Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό (τουλάχιστον 50),
Νιγηρία (τουλάχιστον 40), Αιθιοπία (39), Μάλι (τουλάχιστον 15), Τσαντ (τουλάχιστον 12),
Μαυριτανία (8). Μποτσουάνα (4), Γκάνα (3), Γουϊνέα (3), Σιέρα Λεόνε (3), Γκάμπια (2),
Μπουρκίνα Φάσο (1), Μπουρούντι (1), Νίγηρας (1), Κένυα (+), Μαδαγασκάρη(+) και
Τανζανία (+).

Προβαίνοντας σε μια ιδιαίτερα οπισθοδρομική κίνηση, η Λιβερία επανέφερε την θανατική
ποινή για τα εγκλήματα ληστείας, τρομοκρατίας και αεροπειρατείας. Η τελευταία επανέφερε
την θανατική ποινή παρά το ότι είναι μέλος του Δεύτερου Προαιρετικού Πρωτοκόλλου του
Διεθνούς Συμφώνου για τα Αστικά και Πολιτικά Δικαιώματα.

Στο Σουδάν έχει αναφερθεί μόνο μία εκτέλεση, αλλά 60 άτομα καταδικάστηκαν σε θάνατο. Τα
νεοσύστατα Σουδανικά δικαστήρια για την αντεπίθεση στην τρομοκρατία καταδίκασαν σε
θάνατο 50 υποτιθέμενα μέλη του Κινήματος για τη Δικαιοσύνη και την Ισότητα (JEM),
κρίνοντας τα ως ένοχα για συμμετοχή σε ένοπλη επίθεση στην πρωτεύουσα τον Μάιο. Η
Διεθνής Αμνηστία και άλλες οργανώσεις εκδήλωσαν ενδιαφέρον ως προς το κατά πόσο
δίκαιες ήταν οι δίκες.

Στην Ουγκάντα, τα πολιτικά δικαστήρια εξακολούθησαν να επιβάλλουν τη θανατική ποινή,
αλλά δεν σημειώθηκαν εκτελέσεις. Τα στρατιωτικά δικαστήρια εξακολούθησαν να επιβάλλουν
καταδίκες σε θάνατο και να διατάσσουν την εκτέλεση στρατιωτών στο στρατό της Ουγκάντα.
Δεν είναι ξεκάθαρο εάν υπήρξαν εκτελέσεις.

Στη Νιγηρία, επιβλήθηκαν τουλάχιστον 40 καταδίκες σε θάνατο. Αυτό ανεβάζει το συνολικό
εκτιμώμενο αριθμό θανατοποινιτών στους 735, μεταξύ των οποίων και 11 γυναίκες.
Εκατοντάδες άνθρωποι δεν είχαν δίκαιη δίκη. Περίπου 140 άνθρωποι είναι θανατοποινίτες
επί περισσότερα από 10 χρόνια, κάποιοι μάλιστα επί περισσότερα από 20 χρόνια. Περίπου
80 δεν είχαν δικαίωμα έφεσης, καθώς καταδικάστηκαν πριν το 1999 από το Δικαστήριο για τις
Ληστείες και τα Όπλα. Περίπου 40 ήταν κάτω των 18 ετών, όταν διέπραξαν το αδίκημα, και,
επομένως, δεν θα έπρεπε να είχαν καταδικαστεί σε θάνατο. Η Ομοσπονδιακή Κυβέρνηση
αγνόησε τις συστάσεις της Εθνικής Ομάδας Μελέτης για τη Θανατική Ποινή (2004) και της
Προεδρικής Επιτροπής για την Αναμόρφωση του Συστήματος Δικαιοσύνης (2007) για την
υιοθέτηση αναστολής των εκτελέσεων (moratorium). Τον Ιούλιο του 2008, ένα νομοσχέδιο για
την κατάργηση της θανατικής ποινής στο πλαίσιο του Νόμου για τις Ληστείες και τα Όπλα και
την αντικατάστασή της με ισόβια κάθειρξη καταψηφίστηκε από τη Βουλή των Αντιπροσώπων.

Στο τέλος του 2008, οι περισσότεροι κρατούμενοι των οποίων η επικείμενη απελευθέρωση
είχε ανακοινωθεί από τον Ομοσπονδιακό Υπουργό Πληροφόρησης το Μάιο του 2007, ήταν
ακόμη θανατοποινίτες. Η θανατική ποινή 5 ανθρώπων μετατράπηκε σε φυλάκιση από τον
κυβερνήτη της Πολιτείας του Ogun. Το Νοέμβριο, ο Πρόεδρος έδωσε χάρη σε έναν άνθρωπο
που είχε περάσει 22 χρόνια ως θανατοποινίτης. Δεν σημειώθηκαν επιβεβαιωμένες εκτελέσεις
εντός του 2008.

Στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό τα στρατιωτικά δικαστήρια καταδίκασαν τουλάχιστον 50
ανθρώπους σε θάνατο εντός του έτους, συμπεριλαμβανομένων πολιτών.
Παρά τις υποσχέσεις του Μάλι για την κατάργηση της θανατικής ποινής πριν το τέλος της
θητείας του Προέδρου, τα δικαστήρια καταδίκασαν τουλάχιστον 15 ανθρώπους σε θάνατο το
2008. Τουλάχιστον δύο καταδίκες σε θάνατο επιβλήθηκαν από το δικαστήριο Assize του
Bamako με έδρα στο Segou τον Ιούλιο του 2008. Ο Broulaye Bagayoko καταδικάστηκε σε
θάνατο για απόπειρα ανθρωποκτονίας. Ο Najim Lakhal Aly καταδικάστηκε σε θάνατο για
συνομωσία, απαγωγή, ληστεία και παράνομη οπλοκατοχή.

Τον Αύγουστο, ένας δικαστής στο Τσαντ έκρινε ένοχο και καταδίκασε σε θάνατο τον εξόριστο
πρώην Πρόεδρο Hissene Habre και 11 αρχηγούς της ένοπλης αντιπολίτευσης,
συμπεριλαμβανομένου του Timane Erdimi, αρχηγού της Ένωσης Δυνάμεων για την Αλλαγή,
και τον Mahamat Nouri, αρχηγού της Εθνικής Συμμαχίας. Το δικαστήριο τους καταδίκασε
απόντες για εγκλήματα κατά της «συνταγματικής τάξης, της εδαφικής ακεραιότητας και της
ασφάλειας» του Τσαντ.

Στη Σιέρα Λεόνε, η κοινωνία των πολιτών πίεσε σκληρά για την κατάργηση της θανατικής
ποινής ως μέρος της αναθεώρησης του Συντάγματος. Το τρέχον σχέδιο του Συντάγματος
προβλέπει τη θανατική ποινή σε περιπτώσεις προδοσίας, ανθρωποκτονίας και ένοπλης
ληστείας με χρήση βίας. Η κοινωνία των πολιτών και οι υπερασπιστές των ανθρωπίνων
δικαιωμάτων πιέζουν για να διασφαλίσουν την πλήρη εφαρμογή της έκθεσης της Επιτροπής
της Σιέρα Λεόνε για την Αλήθεια και τη Συμφιλίωση που συστήνει την κατάργηση της
θανατικής ποινής. Στο μεταξύ, τα δικαστήρια της Σιέρα Λεόνε συνεχίζουν να επιβάλουν
καταδίκες σε θάνατο.

Το Μάιο, η Γκάνα εξετάστηκε ως μέρος της Παγκόσμιας Περιοδικής Έκθεσης (UPR), που
συντάσσεται από το Συμβούλιο του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα. Κατά τη διάρκεια της
σύνταξης της έκθεσης UPR, αρκετές χώρες έθεσαν το θέμα της θανατικής ποινής και
συνέστησαν στη Γκάνα να την καταργήσει. Στην απάντησή του, ο Υπουργός Δικαιοσύνης
δήλωσε ότι: «Η θανατική ποινή προβλέπεται στο άρθρο 3β του Συντάγματος της Γκάνα και
είναι θεμελιώδης διάταξη, που απαιτεί τροποποίηση με δημοψήφισμα και διαδικασία 6 μηνών.
(.) Μετά τις εκλογές του 2008, η Κυβέρνηση σκοπεύει να αναθεωρήσει το Σύνταγμα και το
θέμα θα τεθεί εκ νέου».

Πίσω στην αρχή ^^

5.5 ΕΥΡΩΠΗ ΚΑΙ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΣΙΑ

Η Ευρώπη είναι η μόνη περιοχή του κόσμου όπου σχεδόν δεν υφίσταται η θανατική ποινή, με
μόνη εξαίρεση τη Λευκορωσία, όπου τουλάχιστον 4 άνθρωποι είναι γνωστό ότι εκτελέστηκαν
και τουλάχιστον ένας ακόμη καταδικάστηκε σε θάνατο το 2008.

Στην Ευρώπη υπάρχει μια σταθερή και μακρόχρονη τάση προς την κατεύθυνση της
κατάργησης της θανατικής ποινής. Η Ρωσική Ομοσπονδία έχει επιβάλει αναστολή των
εκτελέσεων και των καταδικών σε θάνατο (moratorium) επί περισσότερα από δέκα χρόνια,
όμως θα πρέπει να καταργήσει τη θανατική ποινή με νόμο.

Στην Κεντρική Ασία, υπάρχει μια σαφής τάση προς την κατεύθυνση της κατάργησης. Το
Καζακστάν, το Κιργιζιστάν, το Τατζικιστάν, το Τουρκμενιστάν και το Ουζμπεκιστάν
διατήρησαν τη θανατική ποινή, όταν απέκτησαν την ανεξαρτησία τους το 1991. Ωστόσο, το
Σεπτέμβριο του 2008 το Καζακστάν, το Κιργιζιστάν, το Τουρκμενιστάν και το
Ουζμπεκιστάν κατάργησαν με νόμο τη θανατική ποινή. Το Τατζικιστάν έχει επιβάλει
αναστολή των εκτελέσεων και των καταδικών σε θάνατο.

Η Λευκορωσία είναι η τελευταία χώρα της Ευρώπης και της πρώην Σοβιετικής Ένωσης που
ακόμη διενεργεί εκτελέσεις. Όλες οι πληροφορίες σχετικά με τη θανατική ποινή στη
Λευκορωσία κρατούνται μυστικές. Δεν υπάρχουν διαθέσιμα στατιστικά στοιχεία για τον
αριθμό των εκτελέσεων, αλλά η Διεθνής Αμνηστία εκτιμά ότι έως u954 και 400 άνθρωποι μπορεί να
έχουν εκτελεστεί από τότε που η Λευκορωσία απέκτησε την ανεξαρτησία της το 1991. Η
οργάνωση γνωρίζει ότι τουλάχιστον τέσσερις άνθρωποι εκτελέστηκαν εντός του 2008 και ένας
ακόμη καταδικάστηκε σε θάνατο.

Η εκτέλεση στη Λευκορωσία γίνεται με μια σφαίρα στο πίσω μέρος του κεφαλιού και οι
συγγενείς δεν ενημερώνονται επισήμως για την ημερομηνία της εκτέλεσης και τον τόπο ταφής
του σώματος.

Στη Λευκορωσία η χρήση της θανατικής ποινής γίνεται στο πλαίσιο ενός ελαττωματικού
ποινικού συστήματος δικαιοσύνης, που επιβάλλει την καταδίκη σε θάνατο με τρόπο που
παραβιάζει διεθνείς νόμους και πρότυπα σχετικά με τη θανατική ποινή. Υπάρχουν αξιόπιστες
αποδείξεις ότι γίνεται χρήση βασανιστηρίων και άλλου είδους κακομεταχείρισης για την
απόσπαση «ομολογιών», οι καταδικασμένοι κρατούμενοι δεν έχουν πρόσβαση σε
αποτελεσματικούς μηχανισμούς έφεσης και η εγγενώς σκληρή, απάνθρωπη και εξευτελιστική
φύση της θανατικής ποινής ενισχύεται για τους θανατοποινίτες κρατούμενους και τους
συγγενείς τους από τη μυστικότητα που περιβάλλει τη θανατική ποινή. Ούτε οι κρατούμενοι,
ούτε οι συγγενείς τους ενημερώνονται εκ των προτέρων για την ημερομηνία της εκτέλεσης και
οι κρατούμενοι πρέπει να ζουν με το φόβο ότι κάθε φορά που ανοίγει η πόρτα του κελιού τους
μπορεί να οδηγηθούν για εκτέλεση. Οι συνθήκες κράτησης των κρατουμένων επιδεινώνουν
την εγγενώς σκληρή, απάνθρωπη και εξευτελιστική εμπειρία της αναμονής για την εκτέλεση
της θανατικής ποινής. Οι καταδικασμένοι σε θάνατο κρατούμενοι στη Λευκορωσία κρατούνται
σύμφωνα με πληροφορίες σε υπόγεια SIZO no 1 στο Μινσκ. Οι αξιωματούχοι δεν
επιβεβαιώνουν στη Διεθνή Αμνηστία εάν κάτι τέτοιο όντως ισχύει.

Εκτός από τη χρήση της ως ποινής στο πλαίσιο του ποινικού δικαίου, η απειλή της εκτέλεσης
έχει επίσης χρησιμοποιηθεί για την καταστολή της πολιτικής δράσης. Το Μάρτιο του 2006,
μετά τις προεδρικές εκλογές, ο επικεφαλής των κρατικών υπηρεσιών ασφαλείας (KGB)
απείλησε πιθανούς διαδηλωτές με τη θανατική ποινή: «Οι δράσεις των ατόμων που θα
προσέλθουν στην πλατεία [για να διαδηλώσουν] θα εκτιμηθούν ως τρομοκρατία, που
τιμωρείται σύμφωνα με διάφορα άρθρα από φυλάκιση οκτώ ετών έως την ποινή του
θανάτου».

Από τότε που απέκτησε την ανεξαρτησία της από τη Ρωσία, η Λευκορωσία έχει κάνει κάποια
σημαντικά βήματα προς την κατεύθυνση της κατάργησης της χρήσης της θανατικής ποινής.
Μείωσε το πεδίο εφαρμογής της θανατικής ποινής και το Συνταγματικό Δικαστήριο εξέδωσε
το 2004 απόφαση, σύμφωνα με την οποία η θανατική ποινή έρχεται σε σύγκρουση με το
Σύνταγμα και θα μπορούσε να καταργηθεί από τον Πρόεδρο και το Κοινοβούλιο. Όμως, παρά
τις θετικές αυτές κινήσεις και την πίεση από διεθνείς οργανώσεις, οι αρχές της Λευκορωσίας
δεν έχουν ακόμη επιδείξει καμία πολιτική πρόθεση να ξεκινήσουν δημόσια συζήτηση για το
θέμα ή να προχωρήσουν στις απαραίτητες νομοθετικές αλλαγές.

Την 1η Ιανουαρίου 2008, το Ουζμπεκιστάν κατάργησε τη θανατική ποινή. Όμως, στο τέλος
Δεκεμβρίου του 2008, οι αρχές ακόμη δεν είχαν δημοσιοποιήσει στατιστικά στοιχεία για τη
χρήση της θανατικής ποινής τα προηγούμενα χρόνια, συμπεριλαμβανομένου του αριθμού
των καταδικών, των εκτελέσεων και των μετατροπών θανατικών ποινών σε φυλάκιση. Ο
συνολικός αριθμός των θανατοποινιτών των οποίων οι ποινές μετατράπηκαν αυτόματα σε
ισόβια κάθειρξη με την κατάργηση της θανατικής ποινής, επίσης δεν δημοσιοποιήθηκαν.
Το Ανώτατο Δικαστήριο ξεκίνησε την αναθεώρηση των καταδικών σε θάνατο και στα μέσα
Απριλίου του 2008 μετέτρεψε τουλάχιστον 17 καταδίκες σε θάνατο σε μακρόχρονες ποινές
φυλάκισης, είτε 20 είτε 25 έτη, αλλά όχι σε ισόβια κάθειρξη.

Μέχρι το τέλος Δεκεμβρίου του 2008 δεν είχε σημειωθεί πρόοδος ως προς το να επιτραπεί
στους συγγενείς η πρόσβαση στην πληροφόρηση σχετικά με τους τόπους ταφής των
εκτελεσθέντων κρατουμένων. Επίσης, δεν δημοσιοποιήθηκαν πληροφορίες σχετικά με την
επανεξέταση παλαιών υποθέσεων όπου ο κατηγορούμενος ή οι συγγενείς του είχαν
καταγγείλει τη χρήση βασανιστηρίων για την απόσπαση ομολογίας. Επιπλέον, δεν φαίνεται
να έγιναν κινήσεις προς την κατεύθυνση της πιθανής αποζημίωσης, ακόμη και στις
περιπτώσεις εκείνες όπου η Επιτροπή του ΟΗΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα είχε
αποφασίσει υπέρ του αιτούντα και είχε διαπιστώσει παραβιάσεις των ανθρωπίνων
δικαιωμάτων.

Πίσω στην αρχή ^^

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΜΕΝΕΣ ΕΚΤΕΛΕΣΕΙΣ 2008

Οι επόμενοι πίνακες συγκεντρώνουν τις κοινοποιημένες εκτελέσεις που πραγματοποιήθηκαν
και τις θανατικές καταδίκες κατά το 2008. Τα στοιχεία αυτά αντιπροσωπεύουν τις θανατικές
καταδίκες που γνωρίζει η Διεθνής Αμνηστία. Άλλες χώρες μπορεί να έχουν καταδικασμένους
σε θάνατο κρατούμενους αλλά οι πληροφορίες δεν έχουν δηλωθεί.

Αυτοί οι αριθμοί αντιπροσωπεύουν τις εκτιμήσεις κατ' ελάχιστο.
+ μετά από έναν αριθμό σημαίνει ότι ο αριθμός είναι κατ' ελάχιστο ένα. Το αληθινό στοιχείο
είναι τουλάχιστον ο αριθμός που εμφανίζεται. Για παράδειγμα 47+ σημαίνει ότι υπήρξαν κατ'
ελάχιστο 47 εκτελέσεις σε μια συγκεκριμένη χώρα το 2008.
Αν το + δεν ακολουθείται από κάποιο αριθμό, σημαίνει ότι γνωρίζουμε ότι υπήρξαν εκτελέσεις
ή καταδίκες (τουλάχιστον 1) σε μια συγκεκριμένη χώρα το 20008, αλλά δεν γνωρίζουμε
πόσες.

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΜΕΝΕΣ ΘΑΝΑΤΙΚΕΣ ΚΑΤΑΔΙΚΕΣ 2008

Πίσω στην αρχή ^^